A Rede Natura 2000 é a rede de espazos naturais protexidos a nivel da Unión Europea, co obxectivo de coidar os espazos naturais máis importantes de toda Europa. O Val da Maía está incluído na Rede Natura 2000, dentro do sistema fluvial Ulla-Deza, e abarca o último tramo do río Sar ao seu paso polo concello de Ames, así como os terreos limítrofes. Dentro deste espazo da rede natura, o correspondente co noso termo municipal é un total de 5,97 hectáreas, o que supón un 0,70% da superficie do concello.

Este espazo de protección medio ambiental, que abarca un tramo do río Sar ao seu paso polo termo municipal de Ames, ten un gran valor ambiental e conta cunha flora e fauna moi determinada e especial. Sen embargo, o río soporta moitísimas agresións externas: contaminación por materia orgánica, destrución das charcas que se crean estacionalmente, desaparición de regatos, mananciais e da vexetación de ribeira... Todo iso supón unha forte ameaza para este medio fluvial xa que desborda a súa capacidade de autorexeneración.

A perda total da vexetación de ribeira nalgúns tramos do río ten unhas graves repercusións medio ambientais. A vexetación do espazo ripario (bandas de vexetación que estabilizan as beiras do río) diminúen a velocidade da auga, e polo tanto o efecto das avenidas, e favorecen a conexión entre a canle e a chaira de inundación. Ademais estas bandas de vexetación cumpren outras funcións fundamentais como crear sombra no río, baixando a súa temperatura e serven de hábitat a unha gran multitude de especies evitando a perda de biodiversidade.

A caída das poucas árbores que quedan nestas zonas degradadas interrompen a normal circulación da auga provocando máis erosión e unha maior perda de vexetación. Ademais este proceso provoca que os colectores de augas fecais queden ao descuberto co conseguinte perigo de ruptura. Este é un proceso cíclico que se repite continuamente se non se lle pon fin.

Para intentar frear este proceso o Concello de Ames vén de asinar un contrato cunha empresa que conta cunha ampla experiencia en métodos medio ambientas para desenvolver un proxecto piloto de técnicas de restauración das marxes e ribeiras do río Sar, na zona que engloba a rede natura. No acto de sinatura estivo presente o alcalde de Ames, Carlos Fernández, a concelleira de Medio Ambiente, Úrsula Seijas, e dous representantes da empresa que desenvolverá este traballo.

Agora coa sinatura deste contrato vanse realizar unha serie de ensaios co fin de intentar frear a erosión e recuperar a vexetación das ribeiras do río Sar. O obxectivo é obter un modelo que se poida aplicar noutros tramos do río que estean deteriorados, de xeito que co tempo se chegue a recuperar e restaurar as marxes e as ribeiras. Cómpre salientar que este proxecto está sufragado a través da subvención dedicada a actividades, actuacións ou medidas de concellos incluídos na Rede Natura 2000.

Polo tanto esta empresa vai desenvolver algunhas das técnicas que emprega en materia de biorestauración de ríos e ribeiras, co obxectivo de que no futuro poidan ser empregadas noutras zonas do río Sar e incluso noutros ríos de Galicia. A través destes sistemas vaise intentar que as ribeiras volvan a dispor de vexetación co fin de evitar a erosión dos noiros e a conseguinte caída das árbores. Deste xeito as raíces das árbores suxeitarán a terra dos noiros e axudarán a que as marxes do río volvan a dispor da súa vexetación propia.

Plan de traballo

Primeiro vaise realizar unha avaliación da situación de partida para determinar o estado no que se atopa o río nestes momentos. Para iso vaise a recorrer o río, dividindo o mesmo en varios traxectos de aproximadamente 20 ou 30 metros, identificando cada un deles debidamente e sacando varias fotografías do estado actual da canle e das marxes e ribeiras do mesmo.

A continuación vanse determinar os puntos de actuación. En base aos datos obtidos na fase anterior, catalogaranse as distintas zonas afectadas, xa que non todas presentan os mesmo fenómenos nin tampouco o mesmo grao de deterioro. Nesta segunda fase de traballo tamén se van a seleccionar os puntos onde se van aplicar as medidas de restauración. O obxectivo é aplicar distintas técnicas en pequenas superficies, que nos permitan dispoñer dunha experiencia para futuras aplicacións noutras zonas do río.

A seguinte fase do traballo atinxe á selección de técnicas de restauración e a definición das técnicas seleccionadas no río Sar. Trátase de definir cal é o proceso construtivo das distintas técnicas que se van aplicar, para que posteriormente o persoal responsable da súa execución poida levalas a cabo. Despois diso xa se comezará coa fase de execución. Todas esta fase será documentada con fotografías e vídeos co fin de que poida servir no futuro para aplicar noutras zonas do río.

A última fase será a de seguimento e conclusións do traballo realizado. O obxectivo é o de delimitar os problemas que xurdan durante a execución do proxecto para poder obter conclusións de cara a futuras accións. Por último, emitiranse unha serie de conclusións á raíz da posta en marcha deste plan de seguimento, así como unhas recomendacións na liña de ofrecer medidas complementarias aconselladas e o seu nivel de urxencia en canto a súa aplicación.

No momento en que se remate cada unha das fases a empresa encargada deste proxecto entregáralle un informe resumen ao Concello, que lle permita estar ao tanto da evolución dos traballos realizados.

A nova noutros medios dixitais:

Contido relacionado

La Voz de Galicia: "Un proyecto tratará de frenar la erosión del Sar en Ames"
La Voz de Galicia: "Un proyecto tratará de frenar la erosión del Sar en Ames"
El Correo Gallego: "Proyecto piloto para restaurar las riberas del Sar en el tramo amiense"
El Correo Gallego: "Proyecto piloto para restaurar las riberas del Sar en el tramo amiense"